RISICO
Risico's vaginoplastiek
Vaginoplastiek (MtF, neovagina) is een van de invasiefste ingrepen in de geneeskunde. De ingreep is definitief; complicaties zijn niet zeldzaam en levenslange nazorg is verplicht.
Cijfers samengevat: kortetermijncomplicaties 20-70 procent (afhankelijk van centrum en techniek), majeure complicaties 5-20 procent, revisie-operaties binnen vijf jaar 15-35 procent. Aanhoudende seksuele dysfunctie 20-45 procent.
Vroege complicaties
Bloedingen, hematomen, infectie van het operatiegebied, wonddehiscentie en partiële necrose van de neoclitoris zijn de meest gerapporteerde acute complicaties. Een rectovaginale fistel (verbinding met de endeldarm) treedt bij ongeveer 1-3 procent op en vergt direct herstel — soms via stoma. Urinewegproblemen (meatale stenose, dysurie) komen bij 10-25 procent voor.
Late complicaties
Vaginale stenose (vernauwing van de neovagina) is de vaakst gerapporteerde late complicatie en treft 5-15 procent. Prolaps van de neovagina, granulatieweefsel, chronische pijn en stankvorming komen voor. Bij darm-vaginoplastiek bestaan langetermijnrisico's op kanker in de getransplanteerde darmmucosa (zeldzaam, maar beschreven na 20+ jaar).
Functionele beperkingen
De neovagina heeft geen zelfreinigend epitheel: dagelijks of wekelijks dilateren met dilatators (kalibers 2-4) is levenslang nodig, op straffe van stenose. Lubricatie is afwezig of zeer beperkt; bij seksuele activiteit moet altijd glijmiddel worden gebruikt. Orgasmecapaciteit blijft bij ongeveer 70-85 procent intact, maar 15-30 procent rapporteert anhedonie.
Detransitie en revisie
Vaginoplastiek is onomkeerbaar. Bij detransitie is reconstructie van scrotum en penis chirurgisch onmogelijk; sommige patiënten ondergaan een colostomie of urethrale reconstructie om symptomen te beheersen. Litteken, sensorische veranderingen en infertiliteit blijven permanent.
Verwante pagina's
Procedure · Levenslange afhankelijkheid · Onomkeerbaar · Informed consent
Bronnen
Dreher, P.C. e.a. (2018). Complications of the neovagina in male-to-female transgender surgery: A systematic review and meta-analysis. Clinical Anatomy, 31(2). Wiley
Gaither, T.W. e.a. (2018). Postoperative Complications following Primary Penile Inversion Vaginoplasty. J Urology, 199(3).
Bouman, M.B. e.a. (2016). Intestinal vaginoplasty revisited: a review of surgical techniques, complications, and sexual function. J Sex Med, 13(12).