WIJZER · A
AGP — autogynefilie
Parafilie waarbij een biologische man seksueel opgewonden raakt door zichzelf voor te stellen of waar te nemen als vrouw. Geen genderidentiteit.
Definitie kort: Autogynefilie (afkorting AGP, "love of oneself as a woman") is een parafilie. De seksuoloog Ray Blanchard beschreef het in de jaren 80-90 als een van de twee etiologische routes naar laat-onthullende transseksualiteit bij mannen.
Typologie van Blanchard
Ray Blanchard (Clarke Institute, Toronto) onderscheidde twee profielen bij mannen die als volwassene transitie wensen:
Homoseksueel type: jongvolwassen, vrouwelijk gedrag van jongs af, aangetrokken tot mannen.
Autogynefiel type: man die opgewonden raakt door het idee of beeld van zichzelf als vrouw. Vaak heteroseksueel of biseksueel buiten de fantasie, vaak getrouwd, vaak pas op middelbare leeftijd transitiewens.
De typologie is empirisch onderbouwd in tientallen studies (Blanchard 1985-2005, Bailey 2003, Lawrence 2013, Hsu & Bailey 2017).
Waarom dit lemma feitelijk wordt benoemd
Het Nederlandse genderdiscours vermijdt deze term consequent. Het gevolg: een grote subgroep transitiewens-mannen wordt diagnostisch onbenoemd gelaten, en clinici verliezen een verklarend model dat in de literatuur stevig staat. AGP is een parafilie, geen identiteit — net als pedofilie of fetisjisme. Het feit dat de drager zich identificeert met de fantasie, maakt het geen aparte gendergroep.
Anne Lawrence — zelf AGP — beschrijft in Men Trapped in Men's Bodies (2013) hoe de transitiewens functioneel een tot leven gebrachte fantasie kan zijn. Erkenning hiervan verandert de behandelvraag fundamenteel: van bevestiging naar exploratie.
Kritiek op de term — en weerlegging
Activistische organisaties (GLAAD, WPATH-aligned auteurs) noemen AGP "gedebunkt". De peer-reviewed weerlegging van Moser (2009, 2010) is methodologisch bekritiseerd door Lawrence en Bailey; replicatiestudies (Hsu, Rosenthal, Bailey 2014-2017) bevestigen de typologie. De term verdwijnt niet uit de literatuur omdat hij ongemakkelijk is.
Verwante lemma's
Genderidentiteit · Dysforie · ROGD
Bronnen
Blanchard, R. (1989). The classification and labeling of nonhomosexual gender dysphorias. Archives of Sexual Behavior, 18(4).
Lawrence, A. A. (2013). Men Trapped in Men's Bodies: Narratives of Autogynephilic Transsexualism. Springer. Springer link
Hsu, K. J., Rosenthal, A. M., Bailey, J. M. (2014). The psychometric structure of items assessing autogynephilia. Archives of Sexual Behavior, 44(5).